دیفای (DeFi) یا امور مالی غیر متمرکز به چه معناست؟ توضیح دیفای به زبان ساده

دیفای (DeFi) یا امور مالی غیر متمرکز به چه معناست؟ توضیح دیفای به زبان ساده

دیفای (DeFi) مخفف عبارت decentralized finance به معنای امور مالی غیر متمرکز است. تمرکز زدایی یکی از اهداف اصلی بلاک چین و ارزهای دیجیتال است، این موضوع مزیت‌های بسیاری به دنبال دارد و فعالیت‌های مالی در سراسر جهان را تحت تأثیر قرار می‌دهد و همانطور که می‌دانید در حال حاضر همه فعالیت‌های مالی مردم به دولت و بانک‌ها وابسته است و تنها راه موجود برای انجام تراکنش‌های مالی، استفاده از بانک‌ها و حساب‌هاست. بانک‌ها به اطلاعات شما دسترسی کامل دارند و می‌توانند بر همه چیز نظارت داشته باشند.

یکی از اهداف توسعه بلاک چین این است که حریم خصوصی کاربران حفظ شود و آن‌ها بدون واسطه تراکنش‌های مورد نیاز خود را انجام دهند. بنابراین دیگر هیچ نهادی نمی‌تواند بر فعالیت‌های مالی مردم نظارت داشته باشد، این موضوع دغدغه بسیاری برای مقامات کشورهای مختلف به وجود آورده است.

در این مقاله قصد داریم به صورت کامل دیفای را بررسی کنیم. ابتدا می‌فهمیم که این سیستم چیست و چگونه کار می‌کند و سپس جایگاه آن در آینده بانکداری و فعالیت‌های مالی جهانی را بررسی می‌کنیم.

بیشتر بدانید : بلاک چین چیست؟

دیفای چیست؟

استفاده از تکنولوژی در فعالیت‌های مالی چیز جدیدی نیست و امروزه تمام فعالیت‌ها به کمک تکنولوژی انجام می‌شود. اما تنها نقش تکنولوژی در تراکنش‌های امروزی تسهیل کار است. اما کاربردهای بالقوه این فناوری خیلی بیشتر است. حتی شاید با استفاده از تمام پتانسیل‌های این تکنولوژی در زمینه‌های مالی، دیگر نیازی به بانک نداشته باشیم!

دیفای چیست؟
دیفای چیست؟

 

DeFi تکنولوژی است که در محدوده ارزهای دیجیتال و بلاک چین قرار می‌گیرد. اما درست مانند تکنولوژی بلاک چین می‌تواند در صنایع مختلف کاربرد داشته باشد.

معاملات انجام شده به کمک دیفای توسط هیچ نهادی کنترل نمی‌شوند و انجام آن‌ها به نیروهای انسانی وابسته نیست، بنابراین محدودیت‌ها از بین می‌رود و سرعت تراکنش‌ها تا حد چشمگیری افزایش پیدا می‌کند. از طرفی کاربران می‌توانند به صورت کامل مدیریت دارایی‌های خود را در اختیار بگیرند.

تصور کنید قصد دارید با استفاده از کارت بانکی و دستگاه کارتخوان هزینه لباسی که خریده‌اید را حساب کنید. برای این کار بانک واسطه بین شما و مغازه لباس فروشی است. بنابراین در صورتی که در سیستم آن مشکلی وجود داشته یا به هر دلیلی به شما خدمات ارائه ندهد، نمی‌توانید هزینه لباس را به صورت الکترونیکی پرداخت کنید. DeFi با حذف کردن این موسسه مالی و ایجاد ارتباط مالی مستقیم بین شما و مغازه دار این مشکلات را از بین می‌برد، حذف واسطه‌ها یکی از مهم‌ترین مزیت‌های استفاده از سیستم‌های مالی غیر متمرکز است.

DeFi چگونه کار می‌کند؟

دیفای از سیستم ارزهای دیجیتال و قراردادهای هوشمند برای انجام تراکنش‌ها استفاده می‌کند. در واقع قرارداد هوشمند جایگزین بین موسسات مالی واسطه می‌شود.

DeFi چگونه کار می‌کند؟
DeFi چگونه کار می‌کند؟

 

در واقع الان شما به بانک اعتماد می‌کنید و زمانی که پول انتقال می‌دهید، مطمئن هستید که به حساب مقصد واریز می‌شود. قرارداد هوشمند نیز چنین اعتمادی را ایجاد می‌کند، این قرارداد بین دو طرف معامله نوشته می‌شود و بعد از ثبت دیگر قابل تغییر نیست. طرف اول پول را واریز می‌کند. زمانی که طرف دوم به تعهدات خود عمل کرد، قرارداد بلاک چین پول طرف اول را آزاد می‌کند تا به حساب طرف دوم واریز شود.

بیشتر بدانید : قرارداد هوشمند چیست ؟

تفاوت‌های دیفای و سیستم مالی سنتی

برای اینکه متوجه کاربرد گسترده‌ دیفای شوید، باید بدانید که این تکنولوژی چه مشکلاتی را حل می‌کند. با گستردگی کاربرد آن، دیگر مشکلاتی که در ادامه مطرح می‌کنیم، وجود نخواهد داشت.

  • برخی از افراد به دلایل مختلف اجازه استفاده از خدمات بانکی را ندارند و به همین دلیل حتی در شغلشان هم با مشکل مواجه می‌شوند.
  • مشکلات شبکه بانکی ممکن است مانع انجام تراکنش‌های شما شود.
  • بانک‌ها برای انجام تراکنش‌های شما کارمزد زیادی دریافت می‌کنند.
  • دسترسی به اطلاعات شخصی مردم سود دیگری است که موسسات مالی برای تراکنش‌ها به دست می‌آورند.
  • دولت‌ها و حکومت‌ها به راحتی می‌توانند بازار را تعطیل کنند و در نتیجه تمام فعالیت‌های مالی مردم متوقف می‌شود.
  • ساعات کاری بانک‌ها محدود است.
  • انتقال پول بین المللی مدت زیادی طول می‌کشد و هزینه زیادی دارد.

مقایسه سیستم مالی غیر متمرکز و سیستم مالی سنتی

در جدول پایین دیفای را با سیستم مالی سنتی مقایسه می‌کنیم.

سیستم مالی سنتی سیستم مالی غیر متمرکز
موسسات مالی دارایی‌ شما را در حساب‌هایی به نام خودتان نگهداری می‌کنند. شما خودتان دارایی‌هایتان را نگه می‌دارید.
شما باید به بانک‌ها اعتماد کنید که از پول شما محافظت می‌کنند کنترل ریال به ریال دارایی‌هایتان در دست خودتان است.
سرعت معاملات کم سرعت بالای معاملات
فعالیت‌های مالی با نام و هویت اصلی شما انجام می‌شود فعالیت‌های مالی با هویت ناشناخته صورت می‌گیرد.
برای استفاده از خدمات هر موسسه باید در آن حساب باز کنید. استفاده از آن برای عموم آزاد است.
ساعات کاری محدود دارد. ۲۴ ساعت شبانه روز کار می‌کند.
شما به اطلاعات و سوابق تراکنش‌های خود دسترسی ندارید. نهایتا می‌توانید سوابق چند هفته اخیر را ببینید. به کلیه دیتاهای تراکنش‌های خود دسترسی دارید.

 

 

 

 

 

 

 

کاربردهای دیفای چیست؟

معمولا برنامه‌های DeFi روی بلاک چین اتریوم کار می‌کنند. این بلاک چین بعد از بیت کوین دومین شبکه بزرگ جهانی است که علاوه بر اتر از ارزهای دیجیتال دیگری نیز پشتیبانی می‌کند. اهداف توسعه‌ دهندگان اتریوم به معاملات ارز دیجیتال محدود نمی‌شود و آن‌ها قصد دارند با Dappها وارد بخش‌های دیگر بازار نیز بشوند. دیفای یکی از اهداف آن‌هاست.

کاربردهای دیفای چیست؟
کاربردهای دیفای چیست؟

 

در ادامه به کاربردهای این تکنولوژی در این حوزه اشاره خواهیم کرد.

  • انجام تراکنش‌های بین المللی به شکل ساده و در کوتاه‌ترین زمان ممکن.
  • ایجاد جریان پول جهانی. شما می‌توانید از سراسر دنیا خرید کنید، دستمزد کارمندانتان را پرداخت کنید، خدمات خود را بفروشید و به طور کلی ارتباط مالی داشته باشید.
  • به ارزهای استیبل دسترسی خواهید داشت. این ارزها برای کنترل نوسانات بازار طراحی شده‌اند و قیمتشان به سایر ارزها وابسته نیست. این ارزها برای حفظ ارزش سرمایه مناسب هستند.
  • دریافت وام.
  • پس انداز دارایی‌ها به شکل ارز دیجیتال.
  • تجارت ارزهای دیجیتال.
  • کنترل دارایی‌ها.
  • سرمایه گذاری روی کسب و کار.
  • خرید بیمه.

البته این موارد محدودی از کاربردهای دیفای هستند. با گستردگی کاربرد آن در سطح جهان، احتمالا مثال‌های خیلی بیشتری می‌توان برای کاربرد آن ارائه داد.

بیشتر بدانید: بلاک چین اتریوم

وضعیت کنونی دیفای چگونه است؟

سیستم مالی غیر متمرکز در ابتدای مسیر خود قرار دارد و ارزش دارایی‌های موجود در این تکنولوژی تا مارچ ۲۰۲۱ حدود ۴۱ میلیارد دلار تخمین زده شده است. این ارزش با ضرب توکن‌های موجود در پروتکل‌های DeFi در ارزش دلاری آن‌ها به دست آمده است، البته این مقدار تقریبی است و شاید تنها یک عدد باشد. چون توکن‌های دیفای هنوز نقدینگی و حجم کافی برای معامله در بازار ندارند.

وضعیت کنونی دیفای چگونه است؟
وضعیت کنونی دیفای چگونه است؟

 

این سیستم نوپا هنوز به پایداری کامل نرسیده است و امنیت چندانی ندارد، البته برخی از پرتکل‌ها استیبل شده‌اند و سرمایه گذاران می‌توانند از آن‌ها استفاده کنند. به یاد داشته باشید که این عدم امنیت و ناپایداری تنها به دلیل تازه‌کاری و باگ‌های دیفای است. تا چند سال آینده تمام باگ‌ها رفع می‌شوند و DeFi به یک پلتفرم قدرتمند با امنیت زیاد تبدیل خواهد شد.

باگ‌های DeFi

برخی از باگ‌هایی که هنوز راهکاری برای آن‌ها در سیستم دیفای به دست نیامده است را در ادامه نام می‌بریم.

  • قراردادهای هوشمند غیرقابل تغییر هستند. دلیل اصلی این موضوع هم پیروی از جمله «قانون، قانون است» به شمار می‌رود، حال تصور کنید قرارداد به دلیل ایجاد خطا اشتباه ثبت شود. در این صورت مقداری دارایی به صورت غیر قابل دسترسی در سیستم دیفای ذخیره می‌شود.
  • در صورتی که قرارداد هوشمندی به اشتباه ثبت شود، یک اشتباه دائمی در سیستم باقی می‌ماند و ممکن است مشکلات بسیاری ایجاد کند.
  • در صورتی که کلاهبرداری در این سیستم انجام شود، چگونه قابل پیگیری خواهد بود؟ اگر این کلاهبردار از یک کشور و قربانی از کشور دیگری باشد، عملا دست قربانی به جایی بند نیست. بنابراین این پلتفرم به مقررات قضایی جداگانه‌ای نیاز دارد.
  • دیفای پتانسیل استفاده در شبکه دارک وب را نیز دارد. توسعه دهندگان آن باید راهکاری برای ممانعت از انجام معاملات غیرقانونی مربوط به دارک وب پیدا کنند.

این مشکلات مربوط به تمام سیستم‌های غیر متمرکز هستند و به دیفای محدود نمی‌شوند، به همین دلیل لازم است پیش از استفاده گسترده از بلاک چین و تکنولوژی غیر متمرکز، قوانینی برای آن تدوین و آموزش‌های پیروی از این قوانین ارائه شود.

سوالات مهم در زمینه دیفای

از آنجایی که تاکنون چیزی جز اطلاعات تئوری درباره سیستم مالی غیر متمرکز در اختیار مردم قرار نگرفته است، بسیاری از افراد سوالات گوناگونی درباره آن دارند. شاید حتی ندانیم DeFi به چه کار می‌آید و چه لزومی دارد برای تراکنش‌ها از یک سیستم غیر متمرکز استفاده کنیم؟

سوالات مهم در زمینه دیفای
سوالات مهم در زمینه دیفای

 

در این بخش به مهم‌ترین سوالات موجود درباره دیفای پاسخ خواهیم داد.

آیا امکان کسب درآمد از DeFi  وجود دارد؟

برخی از افراد با وام دادن در این پلتفرم و بازپس گیری وام با سود آن، درآمد غیرفعال ایجاد کرده‌اند. برخی از افراد نیز با توسعه Dappها یا محصولاتی که می‌تواند از طریق شبکه مالی غیر متمرکز فروخته شود، درآمد کسب می‌کنند، البته کسب درآمد از این شبکه هنوز ریسک زیادی دارد. چرا که پایدار و شفاف نیست.

دیفای می‌تواند یک پلتفرم عالی برای سودآوری و سرمایه گذاری بلند مدت باشد. اما از آنجایی که هنوز بسیاری از افراد اطلاعات لازم درباره کار با آن را ندارند، نمی‌توانند سرمایه گذاری‌های مثبت را از منفی تشخیص دهند. بنابراین سرمایه گذاری در DeFi برای آن‌ها ریسک زیادی دارد. مثلا میم کوین YAM در سال ۲۰۲۰ دارایی ۶۰ میلیون دلاری مردم را در ۳۵ دقیقه به صفر رساند!

دیفای چه زمانی به صورت گسترده وارد بازار می‌شود؟

همین الان هم تعداد کاربران DeFi روز به روز بیشتر می‌شود و دقیقا نمی‌دانیم آن‌ها در این شبکه چه می‌کنند! پیشبینی می‌شود که در آینده‌ای نزدیک سیستم مالی غیر متمرکز مانند رابین هود دنیای امروز عمل کند! چرا که از برنامه‌های مالی  استفاده خواهد کرد که نقاط مختلف را پوشش می‌دهند. بنابراین افرادی که اکنون از سیستم‌های مالی موسسات استفاده نمی‌کنند، در آینده به سراغ دیفای خواهند رفت.

این پلتفرم هنوز در مرحله آزمایش قرار دارد و بحث‌های بسیاری درباره مقیاس پذیری و امنیت آن وجود دارد. به همین دلیل هنوز نمی‌توان زمان قطعی برای ورود DeFi به بازار در نظر گرفت. انتظار می‌رود اتریوم ۲ و پروتکل‌های آن بخشی از مشکلات این سیستم مالی را حل کنند.

جمع بندی؛ دیفای یک شمشیر دو لبه است

سیستم مالی غیر متمرکز با هدف حذف واسطه‌ها از تراکنش‌های مالی مردم ایجاد شد، دیفای در بلاک چین اتریوم کار می‌کند و پتانسیل بسیاری برای ایجاد تغییرات بزرگ در بازار مالی را دارد. اما نکته مهم این است که این سیستم هنوز ایمن و مقیاس پذیر نیست. بنابراین به همان اندازه‌ای که می‌تواند مفید باشد، احتمال دارد سرمایه مردم را بر باد دهد و برایشان خطر ایجاد کند.

البته نباید فراموش کنیم که دیفای یک سیستم تازه کار است و باگ‌های آن تا حدودی طبیعی است و به مرور زمان این باگ‌ها حل می‌شوند و در صورتی که توسعه دهندگان عملکرد خوبی از خود نشان دهند، می‌توانند DeFi را به مهره اصلی تراکنش‌های مالی در سراسر جهان تبدیل کنند.

نویسنده : فاطمه مهراسبی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست